Wszczęcie postępowania wyjaśniającego w sprawie niewłaściwego składu produktu leczniczego – wyrok z 1 kwietnia 2026 r., II GSK 639/25

Kontrolując zgodność z prawem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 czerwca 2024 r. sygn. akt V SA/Wa 1215/24, którym Sąd I instancji oddalił skargę B.C. na postanowienie Głównego Inspektora Farmaceutycznego z 13 listopada 2019 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania wyjaśniającego w sprawie niewłaściwego składu produktu leczniczego, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną B.C. oraz orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że WSA w Warszawie rozpoznając skargę był związany oceną prawną i wytycznymi zawartymi w wyroku NSA z 13 lutego 2024 r., II GSK 858/20.
W ocenie NSA, Sąd I instancji zastosował się do tych wytycznych, bowiem po dokonaniu analizy  przepisów ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U z 2022 r. poz. 1657 ze zm.) stwierdził, że w ustawie brak jest podstaw do uznania interesu prawnego skarżącej w żądaniu wszczęcia przez organ postępowania w sprawie niewłaściwego składu produktu leczniczego.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny zaakceptował stanowisko Sądu I instancji, który prawidłowo – z powołaniem się na przepisy art. 121, 121a oraz 122 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2025 r. poz. 750 z późn. zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 marca 2008 r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu wstrzymywania i wycofywania z obrotu produktów leczniczych (Dz.U. Nr 57, poz. 347) uznał, że nie wynika z nich uprawnienie skarżącej do wszczęcia postępowania w sprawie składu produktu leczniczego.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że postępowanie wyjaśniające w sprawie niewłaściwego składu produktu leczniczego jest wszczynane przez organ z urzędu, a w konsekwencji nie może zostać wszczęte na wniosek. Innymi słowy, brak jest przepisu prawa materialnego, który stanowiłby podstawę uprawnienia dla skarżącej do wszczęcia tego postępowania. Dlatego prawidłowo Główny Inspektor Farmaceutyczny, działając na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r., poz. 1691 z późn. zm.), odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie.

NSA wskazał, że powyższe rozstrzygnięcie nie oznacza, że kwestia składu produktu leczniczego pozostaje poza kontrolą. Uprawnienie do podjęcia działań w takiej sytuacji posiada bowiem np. prokurator.

Sentencja orzeczenia  (286 KB, PDF)